๘. วิฆาสาทชาดก
พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาฯ
พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาฯ · อ้างว่าได้รับอนุญาต แต่ยังไม่มีเอกสาร
ข้อความหน้าปกของฉบับพิมพ์
พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ชาดก [๖. ฉักกนิบาต] ๒. ขรปุตตวรรค ๘. วิฆาสาทชาดก (๓๙๓) ๘. วิฆาสาทชาดก (๓๙๓) ว่าด้วยผู้บริโภคอาหารที่เป็นเดน (ท้าวสักกเทวราชโพธิสัตว์จำแลงเป็นนกแขกเต้ามายังที่อยู่ของเหล่าดาบส เมื่อจะทำให้ดาบสเหล่านั้นสลดใจ ได้กล่าวว่า)
พวกคนกินเดนพากันอยู่สบายจริงหนอ ซ้ำได้รับการสรรเสริญในปัจจุบันและจะมีสุคติในโลกหน้า (ดาบสรูปหนึ่งเรียกดาบสที่เหลือมากล่าวว่า)
ท่านบัณฑิตผู้ร่วมอุทรทั้งหลาย พวกท่านไม่สนใจที่จะฟังนกแขกเต้าพูด พวกท่านจงฟังคำของนกแขกเต้า นกแขกเต้าตัวนี้กำลังสรรเสริญพวกเราเป็นแน่ (นกแขกเต้ากล่าวกับดาบสเหล่านั้นว่า)
ข้าพเจ้าไม่ได้สรรเสริญพวกท่าน ท่านผู้กินซากศพทั้งหลาย พวกท่านจงฟังข้าพเจ้า พวกท่านเป็นผู้บริโภคอาหารที่เหลือทิ้ง แต่มิใช่ผู้บริโภคอาหารที่เป็นเดน (ดาบสทั้งหมดฟังคำของนกแขกเต้าแล้ว ได้กล่าวว่า)
พวกเราบวชมาแล้ว ๗ พรรษา เกล้ามวยผม เลี้ยงชีพด้วยอาหารที่เป็นเดนอยู่ท่ามกลางป่า ถ้าหากพวกเราเป็นผู้สมควรที่ท่านจะติเตียน แล้วพวกไหนเล่าเป็นผู้สมควรที่ท่านจะสรรเสริญ (ท้าวสักกเทวราชโพธิสัตว์ต้องการจะให้ดาบสเหล่านั้นเกิดความละอายจึงกล่าวว่า)
พวกท่านเลี้ยงชีพด้วยอาหารอันเหลือทิ้งของราชสีห์ เสือโคร่ง และเนื้อร้าย ยังสำคัญตนว่า เป็นคนกินเดน
{ที่มา : โปรแกรมพระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย เล่ม : ๒๗ หน้า : ๒๕๑}
พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ชาดก [๖. ฉักกนิบาต] ๒. ขรปุตตวรรค ๙. วัฏฏกชาดก (๓๙๔) (ท้าวเธอเมื่อจะบอกข้อความนั้นแก่ดาบสเหล่านั้น จึงกล่าวคาถาที่ ๖ ว่า)
ชนเหล่าใดให้อาหารแก่สมณะ พราหมณ์ และวณิพกอื่นๆ แล้วบริโภคอาหารที่เหลือ ชนเหล่านั้นชื่อว่าเป็นคนกินเดนวิฆาสาทชาดกที่ ๘ จบ
ฉบับหลวง
ชั้นตัวบทพุทธพจน์หน่วยที่ตำแหน่งเดียวกันของเล่มนี้ · เลขข้อเป็นของฉบับนี้เอง · ชื่อเรื่องตรงกันทั้งสองฉบับ
เปิดหน้าของฉบับนี้ข้อความหน้าปกของฉบับพิมพ์
๘ วิฆาสาทชาตกํ
พระไตรปิฎก เล่มที่ ๒๗ พระสุตตันตปิฎก เล่มที่ ๑๙ ขุททกนิกาย ชาดก ภาค ๑ ๘. วิฆาสาทชาดก ว่าด้วยการกินของที่เป็นเดน
สุสุขํ วต ชีวนฺติ เย ชนา วิฆาสาทิโน ทิฏฺเฐว ธมฺเม ปาสํสา สมฺปราเย จ สุคฺคติ ฯ
ชนเหล่าใด บริโภคอาหารที่เป็นเดน ชนเหล่านั้น ย่อมเป็นอยู่ สบายดีหนอ เป็นผู้ได้รับความสรรเสริญในปัจจุบัน และมีสุคติใน โลกหน้า.
สุกสฺส ภาสมานสฺส น นิสาเมถ ปณฺฑิตา อิทํ สุณาถ โสทริยา อเมฺหวายํ ปสํสติ ฯ
เมื่อนกแขกเต้าพูดอยู่ ท่านทั้งหลายผู้เป็นบัณฑิต ไม่ได้ฟังท่านทั้งหลาย ผู้ร่วมอุทรกันมา จงฟังคำของนกนั้น นกแขกเต้าตัวนี้กำลังสรรเสริญ พวกเราอยู่เป็นแน่.
นาหํ ตุเมฺห ปสํสามิ กุณปาทา สุณาถ เม อุจฺฉิฏฺฐโภชิโน ตุเมฺห น ตุเมฺห วิฆาสาทิโน
ข้าพเจ้าไม่ได้สรรเสริญท่านทั้งหลาย ดูกรท่านทั้งหลาย ผู้กินซากศพ ท่านทั้งหลายจงฟังข้าพเจ้า ท่านทั้งหลายกินของเดนทิ้ง ไม่ใช่ผู้กิน เดนเหลือ.
สตฺตวสฺสา ปพฺพชิตา มชฺฌรญฺเญ สิขณฺฑิโน วิฆาเสเนว ยาเปนฺตา มยํ เจ โภโต คารยฺหา เก นุ โภโต ปสํสิยา ฯ
เราออกบวช กระหมวดมวยผม เลี้ยงชีพด้วยของเป็นเดนเหลืออยู่ กลางป่า ตลอด ๗ ปี ผิว่า ท่านผู้เจริญ พึงติเตียนเราทั้งหลาย ก็ใคร เล่าที่ท่านผู้เจริญจะพึงสรรเสริญ?
ตุเมฺห สีหานํ พฺยคฺฆานํ วาฬานญฺจาวสิฏฺฐกํ อุจฺฉิฏฺเฐเนว ยาเปนฺตา มญฺญิโวฺห วิฆาสาทิโน ฯ
ท่านทั้งหลายเลี้ยงชีพด้วยของเป็นเดนทิ้ง ของราชสีห์ เสือและเนื้อ ทั้งหลาย ยังสำคัญว่า เป็นผู้กินเดนเหลือ.
เย พฺราหฺมณสฺส สมณสฺส อญฺญสฺส จ วณิพฺพิโน ทตฺวาวเสสํ ภุญฺชนฺติ เต ชนา วิฆาสาทิโนติ ฯ วิฆาสาทชาตกํ อฏฺฐมํ ฯ ---------
ชนเหล่าใด บริโภคอาหารซึ่งเหลือจากที่เขาให้แก่สมณะ พราหมณ์ และ วณิพกอื่น ชนเหล่านั้นชื่อว่า เป็นคนกินเดนเหลือ. จบ วิฆาสาทชาดกที่ ๘.